In deze blog bespreek ik een onderwerp wat de laatste tijd erg relevant voor mij is geweest: prestatiedruk. Hieronder lees je meer over deze druk, hoe ik hiermee omga en geef ik je handige tips die mij erg hebben geholpen.

Een nieuwe baan

Sinds maart 2020 heb ik een nieuwe baan en binnen korte tijd heb ik mijn draai helemaal kunnen vinden. Ik werk als servicemonteur in een klein familiebedrijf en heb een goede relatie met de beste werkgevers die je kunt bedenken. In totaal werken er 15 mensen, waarvan het merendeel rond mijn leeftijd; jonge mensen tussen de 18-25 jaar. Het is een ontzettend leuk team om in te werken en ik heb het enorm naar mijn zin.

Gevoel van minderwaardigheid

Ondanks dat ik het zo naar mijn zin heb, heb ik last van prestatiedruk tijdens mijn werk. Een belangrijke reden van deze prestatiedruk is mijn eigen ervaring. Een aantal van mijn collega’s zitten al langer in het vak. Zij zijn de beste monteurs van het bedrijf en ik kijk enorm tegen hen op. Het zijn stuk voor stuk lieve collega’s, maar af en toe merk ik dat ik minder kennis en ervaring heb. Het feit dat zij meer ervaren zijn geeft mij een gevoel van minderwaardigheid en zorgt voor een constante bewijsdrang. Vaak heb ik dan ook het gevoel dat ik tekortschiet bij het helpen van klanten.  

Steun

Het constante vergelijken en de onzekerheid over mijn eigen kunnen, kan soms best lastig zijn. Maar bij problemen die ik zelf nog niet kan oplossen, staan mijn werkgever en collega’s altijd voor mij klaar. Aan de ene kant geeft dit mij een enorm fijn gevoel; ik sta er niet alleen voor. Aan de andere kant voelt dit als falen; ik kan dit probleem niet eens zelf oplossen. Gelukkig word ik er vaak door collega’s aan herinnerd dat het tijd kost om ervaring op te doen. Dankzij deze steun en de vele goede gesprekken met mijn werkgever ben ik gedreven om door te gaan. Zo kan ik eraan werken om beter te worden in wat ik doe en goede ervaring op kan doen.

Tips

Ik denk dat ik niet de enige twintiger ben die last heeft van prestatiedruk, en daarom heb ik een aantal tips op een rijtje gezet die je hier mogelijk bij helpen. 

• Haal lessen uit de fouten of blunders die je maakt. Je werkgever wordt niet zomaar boos omdat je een foutje maakt, iedereen maakt ze! Een goede werkgever gaat een constructief gesprek aan waarin je bespreekt wat er is misgegaan en vooral hoe je kan voorkomen dat de fout nog een keer wordt gemaakt. 
• Stel vragen aan je collega’s: er is niemand die het je kwalijk neemt dat je extra uitleg nodig hebt over iets waar je niet zeker over bent. Soms is voorkomen beter dan genezen.
• Na vallen weer opstaan: het kan best pijnlijk zijn om een vervelende fout te maken, maar het is belangrijk dat je altijd weer opstaat en leert van je fouten. Alleen zo kun je groeien! Fouten maken is menselijk. Zoals mijn werkgever vorige week vertelde: “Ik heb ontdekt dat ik een fout in de administratie heb gemaakt. Deze fout heeft grote gevolgen gehad, maar ook ik ben mens.”.
• Durf je fouten toe te geven. Als je een fout hebt gemaakt en je bent bang dat er grote gevolgen kunnen zijn voor het bedrijf, is het altijd de beste oplossing om je fout eerlijk toe te geven. Fouten toegeven is enorm moeilijk, maar je werkgever zal altijd blij zijn met je eerlijkheid.
• Wees trots op jezelf als je iets goed hebt gedaan zonder de hulp van een collega, terwijl het je nog nooit uit is gelegd, of als het probleem voor je bedrijf in het algemeen onbekend is.

Liefs,

Bert

Heb jij veel last van prestatiedruk en wil je hier graag eens over praten? Onze NiceDay professionals helpen je graag op weg. 

Je hebt elke dag zo’n 40.000 gedachten. Het grootste deel van je gedachten is onbewust, onthoud je niet, of vervliegen snel weer. Het is lastig om in zoveel gedachten structuur aan te brengen, ook wanneer je er bewust over nadenkt. Een van de manieren om deze gedachtenstroom te vertragen en daardoor structuur te krijgen, is door te schrijven. Maar waarom is schrijven goed voor je? Ik leg het je uit in deze blog. 

Het nut van schrijven

• Schrijven werkt goed omdat je daardoor grip krijgt op je gedachten, ze worden “echt” en je brengt structuur aan. 
• Stel dat je iets wil uitwerken of plannen zoals een gedragsverandering, bijvoorbeeld vaker bewegen. Dan is alleen erover nadenken niet voldoende. Je zult merken dat zo’n plan pas effectief werkt als je je gedachten op papier zet en je jouw doelen letterlijk voor je ziet (Pilarczyk, 2017). 
• Uit een onderzoek van de Universiteit Twente blijkt dat over jezelf schrijven effectief is bij een depressie, omdat het zorgt voor een daling van de klachten. 
• Daarnaast helpt schrijven bij het verwerken van (traumatische) herinneringen, blijkt uit onderzoek van de University of Texas. 
• Schrijven zorgt voor reflectie, zelfinzicht en voor persoonlijke ontwikkeling. Je neemt de tijd om informatie te verwerken en denkt er goed over na. 
• Door schrijven onthoud je informatie beter en kun je het nog nalezen als je iets vergeten bent. 
• Door informatie te noteren, heb je een visuele reminder voor jezelf. Deze kun je ergens ophangen of als reminder in je telefoon instellen, zodat je er regelmatig aan herinnerd wordt als dat nodig is. 
• Schrijf je liever op papier dan digitaal? Dat kan extra bijdragen aan de ontwikkeling van je hersenen en je motoriek, want met pen en papier schrijven is een complexe handeling waar spieren vanuit je hele lichaam bij betrokken zijn. 

Hoe begin je met schrijven?

Ga rustig zitten en neem de tijd om jouw gedachten op te schrijven met behulp van een laptop, smartphone of pen en papier. Laat je gedachten de vrije loop en schrijf op wat voor jou relevant is. Wanneer je dingen opschrijft, is het goed te beseffen dat er geen goed of fout is! Het zijn jouw eigen privé notities en gedachten en daar hangt geen waardeoordeel aan. Vind je schrijven lastig? Dan kun je jouw gedachten ook visualiseren aan de hand van tekeningen, diagrammen of illustraties. 

Wanneer kun je dingen opschrijven?

Op verschillende momenten is het nuttig om dingen op te schrijven. Denk bijvoorbeeld eens aan de volgende situaties: 

• Dagboek bijhouden: In een dagboek reflecteer je op de dag door erover te schrijven. Je kunt ook een bewust thema kiezen voor je dagboek, bijvoorbeeld een dankbaarheidsdagboek of een positief dagboek. 

• To-do lijstje: Als je de dingen die je nog moet doen opschrijft, is de kans kleiner dat je ze vergeet en is er meer ruimte in je hoofd voor andere dingen. De voordelen van een to-do lijstje lees je hier. 

• Doelen stellen: Schrijf jouw doelen zo duidelijk, concreet en gedetailleerd mogelijk op. Door alle details op te schrijven, maak je het zichtbaar en worden jouw doelen beter geregistreerd in je hersenen, zelfs in je onderbewustzijn (Pilarczyk, 2017).

• Plannen maken: Dit is waar je jouw agenda of Daily Planner in NiceDay voor kan gebruiken. Schrijf jouw plannen concreet op en stel een reminder in die jou helpt herinneren aan je plannen. Je hoeft niet alles te onthouden 🙂 

• Na een sessie: ben je in therapie of volg je coaching? Door zelf een gespreksnotitie te maken na afloop van je gesprek, sta je bewust stil bij wat er is besproken door dit in je eigen woorden te noteren en daardoor kun je de informatie beter onthouden. Het vergroot ook jouw eigen regie, helpt ter reflectie en draagt bij aan jouw proces. Je kunt dit in NiceDay doen, door in het overzicht van de Trackers, op het kopje “Gespreksnotities” op de + knop te klikken. 
• Na een goed gesprek met een naaste: Wanneer je een goed gesprek hebt gehad met een naaste, bijvoorbeeld een vriend, familielid of collega, kan het helpen om achteraf de meest waardevolle informatie op te schrijven. Je kunt de besproken informatie dan nog eens teruglezen wanneer dat relevant is. Zeker wanneer het gesprek lang duurde of er veel emoties in het spel waren, is het soms lastiger om informatie te onthouden. Je kunt het opschrijven in een notitieboekje of in een dagboek registratie in NiceDay. 

Tip! Stel een dagboek reminder in in NiceDay die jou helpt herinneren om elke dag iets op te schrijven, hoe groot of hoe klein het ook is.

Wil jij anderen inspireren met jouw geschreven verhalen? Deel dan jouw verhaal op onze blog! 

Het leven zit vol veranderingen en ze komen in vele vormen voor. We kunnen veranderingen ervaren op onze werkplek, zoals een promotie, in onze relaties, zoals een breuk of zwangerschap of veranderingen in onze mentale of fysieke gezondheid. Dit alles, positief of negatief, kan in het begin moeilijk en stressvol zijn om te verwerken. Is het je weleens opgevallen hoe grote overgangsperioden in ons leven vaak samen gaan met stress of angst? Toen je bijvoorbeeld voor het eerst uit huis ging of een nieuwe baan op een nieuwe werkplek begon.

Soms weten we dat er veranderingen zullen plaatsvinden en werken we er actief naar toe. Maar, soms komen ze als een schok en hebben we niet direct invloed op de gevolgen. Een heel reëel en relevant voorbeeld hiervan is de huidige coronacrisis. De veranderingen die we allemaal hebben moeten doorvoeren in de samenleving, zijn voor de meesten van ons als een schok gekomen. Daarnaast hebben we heel weinig tijd gehad om ons aan de nieuwe regels aan te passen. Door te leren hoe je beter kunt omgaan met veranderingen en hoe je ze kunt verwerken, verklein je de kans op angstgevoelens of depressie. 

Hieronder vind je 4 tips om de stress bij grote veranderingen te verminderen en advies over hoe je veranderingen beter kunt verwerken.

1. Erken je gevoelens

Verandering gaat vaak gepaard met een gevoel van verlies, en het achterlaten van onze comfortabele omgeving kan erg stressvol zijn. Door de coronacrisis zijn bijvoorbeeld veel mensen hun baan kwijtgeraakt. Bovendien kan bijvoorbeeld afstuderen of een scheiding betekenen dat je een deel van je sociale kring verliest. Erken deze gevoelens en geef ze de ruimte; het is normaal om je verdrietig te voelen, ook al is de verandering “positief”. Neem de tijd om na te denken en gun jezelf de tijd om aan de veranderingen te wennen. Het kan helpen om je gevoelens op te schrijven, je vrienden en familie om steun te vragen en goed voor jezelf te zorgen. Wees niet bang om hulp te vragen wanneer je die nodig hebt!

2. Beoordeel de situatie

Soms lopen we vast en piekeren te veel we over de dingen waar we geen controle over hebben, in de hoop dat het dan misschien veranderd. Op de lange termijn veroorzaakt dit alleen maar meer pijn en leed. Probeer je in plaats daarvan te concentreren op de dingen die je wel onder controle hebt. Kijk welke aspecten je kunt veranderen om de situatie voor jezelf te verbeteren, en zoek naar nieuwe kansen die mogelijk zijn ontstaan tijdens de verandering. Wees proactief in de juiste gebieden. Door de nieuwe situatie en de bijbehorende stress te accepteren en je te concentreren op dingen die je wel kunt veranderen, kun je jezelf juist bekrachtigen.

3. Verander je perspectief

Als je last hebt van stress of te maken hebt met verlies, kunnen er veel negatieve gedachten door je hoofd gaan. Op momenten van onzekerheid gaan onze hersenen meestal standaard naar een negatief perspectief. In het verleden was dit waarschijnlijk evolutionair voordelig; het hielp ons te overleven. Wees je bewust en blijf actief kritisch over deze gedachten, probeer ze uit te dagen. Vaak veroorzaken negatieve gedachten meer stress dan nodig is. Met een beetje oefening kun je leren deze gedachten uit te dagen en om te zetten in positieve en behulpzame gedachten. Probeer je niet te concentreren op wat je hebt verloren, maar op wat je hebt gewonnen! Dit kan even duren, dus wees geduldig met jezelf. Onthoud dat het verwerken van veranderingen een geleidelijk proces is.

4. Vind een routine

Het kan helpen om vast te houden aan een routine. Een routine kan onzekerheid verminderen en het gevoel van vertrouwdheid vergroten. Hierdoor voel je je meer op je gemak en ontspannen. Wanneer je bijvoorbeeld elke avond een rondje gaat hardlopen, kun je een “anker” in je dag toevoegen. Dit dagelijkse rondje hardlopen geeft je hersenen de kans om uit te rusten en te herpakken. Iets vinden waarmee je bekend bent en waar je je in het verleden goed door hebt gevoeld, kan een goede manier zijn om met de negatieve gevoelens om te gaan die bij verandering komen kijken.

NiceDay

Grote veranderingen in het leven gaan vaak gepaard met stress en angst, dit is normaal. Maar, verandering kan je ook de ruimte geven voor persoonlijke groei en nieuwe ervaringen. Als je hulp nodig hebt bij het verwerken van een grote verandering, aarzel dan niet om contact op te nemen met het NiceDay-team, wij ondersteunen je graag bij dit proces!

Ziekenhuis in, ziekenhuis uit. Een vervanging van de aortaboog, een schildklieraandoening,  een syndroom; A. heeft een groot deel van haar leven in het ziekenhuis doorgebracht. Wanneer je ziek bent leef je constant naar het beter worden, naar weer gezond zijn. Maar wanneer je daar dan eindelijk bent, neem je dan wel de tijd om na te denken over wat je is overkomen? Je bent toch blij dat je beter bent, dat je gezond bent; dat is toch waar het om draait? Toch hebben al die ziekenhuisbezoeken, ingrepen en onderzoeken een grote impact op je leven. Het is heel begrijpelijk dat je misschien nog moeite hebt met wat er is gebeurd. Wanneer je fysiek weer beter bent, betekent dat niet altijd dat je het mentaal ook goed hebt kunnen afsluiten. 

Piekeren

Nadat ze al haar fysieke behandelingen in het ziekenhuis had doorlopen, merkte ook A. dat ze niet heeft kunnen verwerken wat ze had meegemaakt. Jezelf volledig over moeten geven aan doktoren is niet niets. Steeds meer begon ze hier last van te krijgen; vooral wanneer zij ‘s avonds alleen thuis zat, bleef ze denken en piekeren. Ze besloot dat het tijd was om hier iets aan te gaan doen. Een korte zoektocht op Google bracht haar al snel bij een online behandeling via NiceDay. 

Het uitdagen van je gedachten

A. begon met een online traject via NiceDay en had regelmatig video sessies met haar behandelaar Britt. Daarnaast maakte zij veel gebruik van het registreren in de NiceDay app. Elke dag schreef ze op wat zij had gedaan. Dit hielp haar niet alleen om haar dag te verwerken, maar hielp ook haar behandelaar om inzicht te krijgen in haar leven. Daarnaast registreerde zij elke dag haar gevoelens. Dit gaf een duidelijk een overzicht van waar ze stond, waar ze vandaan kwam en wat haar doel was om naartoe te werken: niet alleen fysiek weer gezond maar ook mentaal.

Kleine stap

Voor A. was de stap naar online hulp een kleinere dan die via de huisarts. De wachtlijsten zijn korter en het voelde toegankelijk. Twijfel jij nog over het zoeken van hulp? Of wil je graag wat meer weten over een online behandeling via NiceDay? Klik dan hier voor meer informatie, of klik hier om meer ervaringsverhalen van voormalig cliënten te lezen. 

Veel mensen krijgen vroeg of laat te maken met ingrijpende gebeurtenissen in hun leven en iedereen verwerkt deze gebeurtenissen op zijn of haar manier. Vaak zal het je lukken om ingrijpende gebeurtenissen zelfstandig te verwerken, maar soms maak je dingen mee die zo schokkend zijn dat je ze moeilijk een plekje kan geven. Denk aan het zien of meemaken van een overval, een ongeluk, mishandeling, een nare scheiding, pesterijen, ontslag of het overlijden van een dierbare.

Wanneer je één of meerdere schokkende gebeurtenissen meemaakt en/of als je getuige bent geweest van zo’n schokkende gebeurtenis, kan er een trauma ontstaan. Als een trauma niet verwerkt wordt, kan het voor problemen in de omgang met jezelf en anderen zorgen. Maar hoe verwerk je een trauma?

Lichamelijke en psychische klachten

Er zijn een aantal lichamelijke en psychische klachten die kunnen ontstaan naar aanleiding van een trauma. Je merkt misschien dat je niet of minder slaapt, dat je last hebt van nachtmerries of dat je je trauma herbeleeft. Misschien word je schrikachtig en teruggetrokken, of agressief en boos. Daarnaast kun je je schuldig voelen, constant gespannen zijn en geen plezier meer halen uit de dingen die je voorheen wel plezierig vond. Het trauma dringt zich aan je op, en je merkt dat het je belemmert in je dagelijkse leven. Als jij je herkent in bovenstaande kenmerken is het waardevol om meer te lezen over traumaverwerking. 

Traumaverwerking

Iedereen verwerkt een trauma op zijn/haar manier. Hoe het trauma wordt verwerkt hangt bovendien af van de ernst van jouw trauma en hoe jij bent als persoon. Hieronder bespreek ik een aantal manieren van traumaverwerking. 

1. Psycho-educatie

Psycho-educatie is kortgezegd informatie over de klachten die je ervaart. Door trauma gerelateerde psycho-educatie te lezen krijg je een beter beeld van wat er bij jou speelt. Je leert bijvoorbeeld hoe een trauma tot uiting kan komen. Door er meer over te lezen krijg je misschien meer begrip voor je gedrag en gedachten. Ook kan het lezen van ervaringsverhalen waardevol zijn. Je kan je er begrepen door voelen en tips van anderen opvolgen.

2. Beeldende therapie

Praten over een trauma is ontzettend moeilijk. Een aantal lukt het, maar een aantal ook niet. Als praten over een trauma een te grote stap voor je is, zou je beeldende therapie een kans kunnen geven. Door beeldende therapie kan jij letterlijk vormgeven aan wat jou bezighoudt. Met verschillende materialen als verf, klei, textiel of potloden kunnen er werkjes gemaakt worden. Door beeldende therapie kan je inzichten verkrijgen, het trauma verwerken en bovendien kan het cognitief en/of lichamelijk functioneren verbeteren. 

3. Psychotherapie

Je kan psychotherapie in groepsvorm of één op één volgen. In een veilige omgeving praat je samen met je professional over het trauma. Fijn om te weten is dat jij zelf bepaalt hoeveel je over je ervaring kwijt wil. Jij mag ten alle tijden je grenzen aangeven.

4. EMDR

EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) is een bewezen effectieve therapie die kan worden toegepast bij het verwerken van traumatische ervaringen. EMDR zorgt er voor dat de kracht en emotionele lading van een nare ervaring en herinnering afneemt. 

Steun zoeken

Wij mensen zijn sociale dieren en hebben elkaar nodig. Dit geldt zeker na het meemaken van een trauma. Misschien heb je er geen zin in, maar probeer toch uit te reiken naar je naasten. Vertel ze wat je van hen verwacht. Is het een luisterend oor? Is het een knuffel? Jij verdient het om gesteund en aangehoord te worden, je hoeft dit niet alleen te doorstaan. 

Heb jij of iemand in je omgeving te maken met een (onverwerkte) trauma en heb je behoefte aan persoonlijke hulp of advies? Schroom dan niet om in contact te komen met een NiceDay professional.

Soms gaat je eigen weg vinden in je leven en je loopbaan gewoon vanzelf. Van het een komt het ander, en wanneer je terugkijkt kun je zien waarom je bepaalde keuzes hebt gemaakt. Soms is er meer aandacht nodig voor een volgende stap, bijvoorbeeld door een onverwacht ontslag. Of doordat je vastloopt omdat je wel geleerd hebt te doen wat anderen goed voor je vonden, maar je niet weet wat je zelf eigenlijk wilt. Maar je kunt natuurlijk ook de weg kwijt raken doordat je hart niet (meer) ligt bij waar je goed in bent.

Waar start je pad?

In het begin van je leven wordt, wat je wel of niet doet, vooral bepaald door je ouders of je verzorgers. Je bent daarbij afhankelijk van waar je opgroeit en welke middelen hier aanwezig zijn. Naarmate je ouder wordt, krijg je steeds meer regie over je eigen leven. Je bepaalt zelf wat je leuk vindt, wie je leuk vindt of wat je graag wilt doen. Stap voor stap vind je jouw eigen weg.

Wanneer kies je voor een andere richting?

Soms blijkt dat het pad dat je koos, of dat voor je werd gekozen, niet meer goed past bij wat je zelf wilt, of bij wie je nu bent. Dit hoeft niet van de een op de andere dag te gebeuren, maar dit kan geleidelijk ontstaan. Als wat je doet niet meer bij je past, wordt het tijd om weer je eigen weg te gaan en jezelf opnieuw uit te vinden. Investeren in jezelf en je talent kan hierbij helpen.

Hoe vind je jouw eigen weg?

Maar hoe doe je dat nu eigenlijk: het vinden van je eigen weg? De volgende 7 handvatten helpen je hierbij:

1. Begrijp hoe je brein werkt

Je brein is een gedachten producerende machine. Gedachten ploppen voortdurend op, ze komen en gaan. Als je jouw gedachten aandacht geeft groeien ze. Wanneer je ze los laat, verdwijnen ze weer naar de achtergrond. Jouw vrijheid zit in de ruimte tussen wat je denkt en voelt, en wat je daar vervolgens mee doet.

2. Kies de juiste mindset

De manier waarop je naar de wereld kijkt is heel belangrijk: je mindset bepaalt of je mogelijkheden ziet en welke mogelijkheden je ziet. Er zijn verschillende soorten mindsets.

Mensen met een fixed mindset geloven dat capaciteiten vast staan: alles wat je kunt heb je, of je hebt het niet. Het geloven in zo’n fixed mindset geeft je het gevoel dat je geen controle hebt over je eigen ontwikkeling.

Andere mensen hebben een groei mindset: zij zijn er van overtuigd dat je je capaciteiten kunt ontwikkelen. Geloof in een groei mindset maakt dat je vertrouwen hebt in de positieve invloed die je hebt op jouw ontwikkeling. Waar een fixed mindset groei in de weg staat, biedt een groei mindset een goede basis voor continu blijven leren en ontwikkelen. Deze mindset is dus een stuk flexibeler en positiever!

3. Ga na wat je nu al doet

Er zit vaak een kloof tussen wat je denkt te doen en wat je werkelijk doet. Het is goed om je agenda er eens op na te slaan: welke afspraken maak je en met wie? Wat zijn de activiteiten die je plant. Hoeveel tijd besteed je hieraan en wat doet het met je? Om te kunnen veranderen is het belangrijk om je eerst bewust te worden van wat je nu al doet. Zijn dit ook de dingen die je zou willen blijven doen? Waar wil je meer van doen?

4. Vind en behoud je koers

Waar wil je naartoe, wat zijn jouw talenten en waar ga je aan werken? Hoe merk je dat je de goede kant op gaat? Is het nodig om bij te sturen? Dit zijn de vragen die je helpen bij het vinden en behouden van je koers. Je merkt dat je op de juiste koers bent als de dingen die je doet je energie geven, en als de tijd voorbij lijkt te vliegen!

5. Zorg voor een goede match met jouw omgeving

Bij het vinden van je weg gaat het om wie jij bent, wat je wilt en kunt en om de omgeving waarin je je bevindt. Hoe is op dit moment de match met jouw omgeving? Als je bijvoorbeeld veel afwisseling nodig hebt en graag in beweging bent is het niet handig om dagelijks opgesloten te worden in een kantoor. Wat past er nu écht bij jou? En kun je de dingen die bij jou passen ook daadwerkelijk doen?

6. Onderzoek wat er nodig is voor jouw ontwikkeling

Weet jij wat je nodig hebt voor jouw verdere ontwikkeling? Wat brengt jou dichter bij wat je wilt? Welke kennis en vaardigheden zijn daarvoor nodig? Hoe kun je je deze nieuwe kennis en vaardigheden eigen maken?

7. Houd vol!

Je eigen weg vinden is een proces van vallen en opstaan. Het zal dus niet altijd even makkelijk zijn, maar probeer te onthouden dat dit erbij hoort. Het is een proces en uiteindelijk kom je dichter bij waar je wilt zijn.

Vond je dit een interessante blog? Vind hier meer blogs van Ard van Oosten.

Na een huwelijk van bijna 9 jaar met zijn vrouw raakte hij in een relationele dip. Het gevoel dat hij niet voldeed in zijn relatie werd bevestigd door zijn partner, en het voelde alsof hij bruut onderuit geschopt werd. Mark* (40 jaar) verloor zijn zelfvertrouwen en het geloof in zichzelf. Hij werd zijn eigen vijand, werd extreem onzeker en raakte in een neerwaartse spiraal. Uiteindelijk besloot hij hulp te zoeken bij NiceDay. Wij interviewden hem over zijn ervaring.

Betrouwbaar en vertrouwd

“Ik besefte dat ik dit niet zelf kon oplossen; ik was depressief, at niet meer, ging niet naar mijn werk en had geen grip op mijn gedachtes. Ik begon met het googlen naar mijn probleem en kwam op de website van NiceDay terecht. Het voelde meteen betrouwbaar en vertrouwd. Mede dankzij de testimonials op de website, de verschillende mogelijkheden van de behandeling (chatten / bellen / videobellen) en alle beschikbare informatie, voelde ik mij zeker genoeg om de stap te nemen om contact op te nemen met het NiceDay Team.”

“Door hen werd ik snel geholpen. Het kleine beetje twijfel dat ik nog had, werd tijdens het intakegesprek weggenomen. Er werd goed naar mij geluisterd: er werd gevraagd waar ik naar op zoek was en waar ik hulp bij nodig had. Ze nemen echt de tijd om de juiste professional bij je te zoeken en plaatsen je niet zomaar bij de eerste de beste behandelaar. Dankzij dit intake gesprek hebben ze een goede match gemaakt; met mijn behandelaar Sarah had ik een hele goede klik.”

Online behandeling

“Natuurlijk heb je wel éven je twijfels bij een online behandeling, we kennen allemaal het programma Catfish (de bekende MTV show waarin mensen zich online voordoen als iemand anders). Maar deze twijfels werden snel weggenomen door de informatie op de website en het fijne intakegesprek. Ook voelde het contact met NiceDay erg laagdrempelig. De stap om hulp buiten de deur te zoeken voelde nog wat groot; ik zat nog erg met mezelf in de knoop en er kwam ook een stukje schaamte bij kijken. Via NiceDay kon ik de eerste stap tot hulp gewoon vanuit m’n eigen huis doen.”

“Wanneer er naast onze afspraken iets aan de hand was, kon ik snel de app openen en chatten.”

“Het contact vanuit huis ervaarde ik ook als erg prettig. Ik kon rustig vanuit mijn eigen vertrouwde omgeving, op de tijdstippen dat het mij uitkwam, het gesprek aangaan. Ik heb in het verleden eerder psychologische hulp gehad voor een burn-out. Daarvoor moest ik toch een half uur heen en een half uur terug reizen, dan nog wachten in de wachtkamer. Je was zo twee uur kwijt voor een uur behandeling. Daarnaast vond ik het erg fijn om tussentijds contact te hebben met mijn behandelaar. Wanneer er naast onze afspraken iets aan de hand was, kon ik snel de app openen en chatten. Mijn behandelaar Sarah werkte niet 24/7, maar reageerde altijd! Ik zeg niet dat de andere hulp niet goed zou zijn, maar dit concept vond ik erg fijn.”

Relatie met behandelaar

“Na het eerste gesprek met Sarah, mijn behandelaar, voelde ik mij al meer een mens worden. Sarah is een extreem fijn persoon. Ze is professioneel, begripvol en vriendelijk. Ze luistert goed naar wat je zegt, neemt alles in zich op, denkt goed na en komt dan met een advies waar ik persoonlijk zo veel aan had. Ze voelde goed aan wat er speelde en was ook mans genoeg om tegen mij in te gaan; dat was iets wat ik écht nodig had. Het was alsof ik met een goede vriendin aan het praten was, en haar tips & tricks hebben mij er echt doorheen geholpen. Ik heb geleerd dat ik verantwoordelijk ben voor mijn eigen geluk en dat dit niet afhankelijk is van anderen. Andere mensen mogen zeker delen en bijdragen in mijn geluk, maar de basis ligt bij jezelf. Sarah heeft mijn ogen doen openen!”

Inzicht in je eigen gedachten

“Naast het fijne contact met Sarah had ik ontzettend veel aan de NiceDay app en website. Als ik wakker werd met een steen in mijn maag of zware gedachten, kon ik dit gelijk even van mij afschrijven. Dankzij de chatfunctie kon ik altijd contact zoeken met mijn professional, en via de notities die Sarah maakte kon ik terugvallen op de tips & tricks die wij hadden besproken in onze gesprekken. Daarnaast maakte ik veel gebruik van de G-schema’s. Wanneer ik een rotgevoel had, kon ik dankzij de vragen die gesteld werden langzaamaan gedachten wat meer relativeren. Het invullen van deze schema’s liet mij inzien dat het niet altijd allemaal kommer en kwel is.”

“Ik zou de NiceDay app ontzettend aanraden aan iedereen die hulp kan gebruiken. Het is toegankelijk, veilig en heeft mij zo geholpen! Ook nu lees ik nog regelmatig de artikelen op www.niceday.app en ben ik erg blij dat ik weer op het goede pad ben.”

NiceDay behandeling

Mark ontving online hulp via de NiceDay app. Wil je meer weten over NiceDay of over hoe je een online behandeling kunt starten? Klik hier voor meer informatie.

*De echte naam van Mark is bekend bij de redactie

Vind jij dat je alles altijd zo goed mogelijk moet doen? Heb jij het gevoel dat je het nooit goed genoeg hebt gedaan? Begin je soms liever niet aan dingen, omdat je ze toch niet volgens je hoge eisen uit kan voeren? Maakt dit jou eigenlijk ook wat ongelukkig? Heb jij misschien last van je perfectionisme en mag dat wel ietsje minder zijn? Dan is dit artikel iets voor jou! 

Wat is perfectionisme?

Perfectionisme is het willen leveren van degelijk werk, van kwaliteit. Daar is op zich niets mis mee, maar net als bij zovele eigenschappen kan je perfectionisme ook te ver doordrijven. Als je het gevoel hebt dat het nooit goed genoeg is, dat je nóg beter je best moet doen en je hier zelf ongelukkig van wordt, dan bezorgt jouw perfectionisme je meer nadelen dan voordelen. Dit gebeurt vaak bij mensen met een laag zelfbeeld. Zij hebben geleerd hun perfectionisme in te zetten om falen, fouten maken en gevoelens van “niet goed genoeg zijn” te voorkomen. Jammer genoeg heeft dit meestal een averechts effect. Ze voelen zich voortdurend tekort schieten, ongelukkig en gaan meer fouten maken, omdat ze niet meer kunnen voldoen aan hun eigen hoge standaard. 

Maar, hoe herken je een perfectionist, wat gaat er mis en wat kan je doen om te verbeteren? Dat bespreek ik hieronder.

3 aspecten van perfectionisme

1. Een perfectionist stelt extreem hoge eisen aan zichzelf en/of anderen. Deze kunnen zich beperken tot 1 of meerdere gebieden.
2. Een perfectionist baseert zijn eigenwaarde op het nastreven en behalen van deze eisen.
3. Een perfectionist ervaart negatieve gevolgen door het steeds maar weer moeten nastreven van deze extreem hoge eisen, maar slaagt er desondanks niet in om te stoppen met het nastreven van perfectie.

Mogelijke oorzaken van perfectionisme

• Ouders stellen erg hoge eisen (op vlak van school- of sportprestaties)
• Ouders bestraffen fouten zwaar: uitschelden, belachelijk maken, negeren van het kind of zelfs fysiek straffen
• Veel waardering krijgen voor geleverde prestaties
• Een negatief zelfbeeld of jezelf nooit goed genoeg vinden
• Geloven dat je succes je waarde als persoon bepaalt
• Zwart-wit denken
• Overal de controle over willen hebben
• Opvoeding en cultuur (eventueel perfectionistische ouders)

Ben ik een perfectionist?

Herken je jezelf in de volgende eigenschappen?

• Je wilt altijd perfect zijn
• Je wilt jezelf altijd bewijzen en je zoekt voortdurend bevestiging
• Je hebt een negatief zelfbeeld en je hebt steeds kritiek op jezelf
• Je vind het moeilijk om over emoties te praten en jezelf te tonen zoals je bent
• Onzekerheid vind je onaangenaam
• Je hebt last van faalangst
• Je wilt altijd de beste zijn en je verwacht dat ook van anderen
• To-do lijstjes zijn heilig en je wilt altijd de controle
• Je hebt een overdreven verantwoordelijkheidsgevoel
• Je bent een echte denker en piekeraar
• Je hebt last van uitstelgedrag
• Je kunt moeilijk beslissingen nemen

Waar gaat het mis?

Bij perfectionisme gaat het er niet alleen om dat alles perfect moet zijn, maar dat het maken van fouten of mislukking absoluut vermeden moet worden. Dit zorgt ervoor dat een perfectionist zichzelf voortdurend tekort voelt schieten, en zich dus erg ongelukkig voelt. Wanneer een perfectionist er wél in slaagt om iets naar zijn / haar hoge eisen af te werken, voelt hij / zij geen tevredenheid of trots. Hij / zij heeft altijd het idee dat het nog beter kon en moest. 

Concluderend, het constante hoge eisen stellen in combinatie met  nooit tevreden of trots kunnen zijn, creëert een ongelukkig gevoel.

Hoe kan het anders?

Wat kun je doen om te werken aan je perfectionisme? Hier volgen 5 tips:

1. Richt je meer op het proces dan op het doel: Wil je graag 5 kilo afvallen? Kijk dan niet alleen naar die weegschaal, maar wees iedere keer trots op jezelf als je bij een eetmoment weer een goede keuze hebt gemaakt. Het resultaat volgt dan vanzelf!
2. Word je bewust van je kritische gedachten, de onderliggende reden waarom je zo perfectionistisch bent. Dit kan je doen door het bijhouden van een dagboekje waarin je wat meer afstand creëert tussen jezelf en je gedachten. Je kunt hiervoor de NiceDay app gebruiken.
3. Vervang MOETEN door WILLEN. En kijk eens hoeveel je dan nog echt moet doen…
4. Werk aan zelfacceptatie. Je bent goed zoals je bent. Je mag er zijn.
5. Richt je op wat goed gaat: denk niet aan wat je nog allemaal moet doen, maar wel aan wat je al allemaal gedaan hebt. Want ook de kleinste stap in de goede richting, is een stap vooruit.

Emoties spelen een grote rol in ons leven en het verwerken van emoties is een belangrijk proces. Wanneer dit misgaat, kunnen we hier op de lange termijn last van krijgen. Maar hoe werkt emotieverwerking? Hieronder lees je meer over dit proces en wanneer het fout kan gaan.

Emotional Processing Theory

Bijna 50 jaar geleden hebben Edna Foa en Michael Kozak een theorie ontwikkeld om emotieverwerking uit te leggen: de Emotional Processing theory. Alles wat je meemaakt, wordt als een soort programma opgeslagen in jouw hersenen. Als je later in een vergelijkbare situatie terechtkomt, wordt het bijbehorende programma geactiveerd zodat je weet wat je moet doen. Om het programma goed te laten werken, is er belangrijke informatie nodig. Hieronder zie je een voorbeeld van zulke informatie rondom het tegenkomen van een wilde beer:

• Signaal: Het zien van een wilde beer.
• Lichamelijke reactie: Een verhoogde hartslag.
• Betekenis: Een beer is gevaarlijk!
• Respons: Een snelle hartslag betekent dat ik bang ben.

Doordat deze informatie beschikbaar is in jouw brein, kun je hier snel op reageren en bijvoorbeeld vluchten of je verstoppen. Op deze manier zijn je emoties helpend. Dit wordt gezien als een gezonde reactie. 

Problematische reacties

Soms kan het voorkomen dat zo’n automatische reactie niet juist is. Een reactie wordt als problematisch gezien in de volgende situaties:

• De informatie is geen correcte weergave van de werkelijkheid.
• De lichamelijke symptomen en angstreacties worden veroorzaakt door iets ongevaarlijks.
• De angstreacties belemmeren het dagelijks functioneren.
• Ongevaarlijke signalen en responsen worden gezien als iets gevaarlijks.

Dit soort situaties zie je vaak terug bij angst- en traumaklachten. Bijvoorbeeld bij angst voor spinnen, waar iets relatief ongevaarlijks een heftige reactie veroorzaakt. Of als kortademigheid een signaal is om in paniek te raken. Maar ook gedachten aan bijvoorbeeld een traumatische ervaring kunnen onnodig een angstreactie geven, omdat het lijkt alsof de gebeurtenis opnieuw plaatsvindt.

Wanneer je een problematische reactie wilt veranderen, zijn er twee vereisten: de emotie zal geactiveerd moeten worden en de oude foutieve informatie moet worden vervangen door realistische informatie. Dit betekent dat je angst zult moeten opzoeken om angst te kunnen verminderen. En dat gaat dus precies tegen je gevoel in!

NiceDay

Probeer voor jezelf eens te beschrijven in wat voor typische situaties jij met een (te) heftige emotie reageert. Beschrijf de informatie om jouw programma in kaart te brengen, en te onderzoeken of er foutieve informatie is. Misschien geef jij aan het signaal van het maken van een foutje, de betekenis dat je faalt als mens of er niet bij hoort. Of misschien is een negatief gevoel voor jou een signaal dat er iets gevaarlijks gaat gebeuren. Als je inzicht hebt in jouw programma, krijg je ook een beter beeld wat je kunt veranderen!

Om dit te doen kun je de G-Schema’s in de NiceDay app gebruiken. Deze geven jou een goed inzicht in je gedachten en de eventuele gevolgen. Ze kunnen jou ook helpen om je negatieve gedachten om te buigen naar positieve. Je kunt de NiceDay app ook zonder behandeling gebruiken, download hem hier.

Stel je voor: net wanneer Stacy aan haar nieuwe baan begint, breekt er een pandemie uit. Ze woont nog niet zo lang op zichzelf en bevindt zich dus in een nieuwe situatie. Stacy vindt van zichzelf dat het haar altijd erg veel tijd kost om te wennen aan een nieuwe situatie. Als gevolg grijpt ze de laatste tijd sneller naar een alcoholisch drankje. Ook ligt ze vaker en langer in bed en kan ze zich niet goed concentreren op haar nieuwe werk. Ze is streng naar zichzelf en vindt het onzin dat ze zich down voelt. Ze belt regelmatig met haar zus, dat helpt haar wel. Ze meldt zich toch maar aan bij een psycholoog: “Ik voel me niet zo goed, ik heb een leuke jeugd gehad maar ik begrijp niet waarom ik me ineens zo slecht voel.”

Hoe alles invloed op elkaar heeft

Even niet lekker in je vel zitten hoeft niet altijd te maken te hebben met één gebeurtenis. Er zijn allerlei verschillende factoren die invloed kunnen hebben op hoe je je voelt. Je kunt naar één onderdeel van je leven kijken, maar je kunt ook meerdere factoren onder de loep nemen: dit noem je op een holistische manier kijken. Met behulp van de holistische theorie kijk je naar het geheel van klachten, in plaats van dat er specifiek wordt ingezoomd op één levensgebied. Aan de hand van dit model krijg je een goed beeld van je persoonlijkheid, opvoeding, omgevingsfactoren, je klachten en de invloed die deze factoren op elkaar hebben. Je kunt dus goed zien hoe alles invloed op elkaar heeft.

Het holistische model

Om deze verschillende factoren onder de loep te nemen, kan een psycholoog samen met jou een holistisch model maken. Het holistisch model bestaat uit de volgende onderdelen:

1. Factoren die in zekere zin vaststaan en die je gegeven zijn. 

Het doel is om deze factoren te leren aanvaarden of accepteren. Denk hierbij aan het volgende:

• • Persoonsfactoren: factoren die te maken hebben met je genetische aanleg voor bijvoorbeeld IQ, temperament, extraversie, emotionele stabiliteit of zorgvuldigheid. Kortom: je karakter.
  • Omgevingsfactoren: factoren die te maken hebben met jouw omgeving zoals je opvoeding, culturele achtergrond, afkomst, en eventuele trauma’s. Kortom factoren die over het algemeen buiten je controle liggen.

2. Redelijk vaststaande overtuigingen over jezelf, de ander en de wereld om je heen. 

Dit zijn overtuigingen die je (met behulp van een psycholoog) onder de loep kunt nemen en waaraan je kunt werken: 

• • Kernovertuigingen: hoe zie je jezelf, de ander en de wereld om je heen? Bijvoorbeeld: “Ik ben waardeloos en zal nooit iets bereiken in mijn leven.” of “Alles moet gaan zoals ik dat wil.”.
  • Copingstijlen: de manier waarop je met problemen en stress omgaat. Bijvoorbeeld: word je actief, vermijdend, passief, of zoek je sociale steun wanneer je te maken hebt met een lastige situatie?
  • Zelfbeeld: dit is een combinatie van ideeën, gedachten en overtuigingen die je in de loop der tijd over jezelf hebt gekregen. Hoe denk jij over jezelf?
  • Leefregels: de regels rondom gedrag die je jezelf hebt aangeleerd (je gewoontes). 

3. Hoe zien je klachten eruit en hoe is het verloop ervan:

• • Stressoren: welke factoren hebben een negatieve invloed op mijn klachten?
  • Beschermende factoren: wat heeft ervoor gezorgd dat mijn problemen niet erger zijn geworden?
  • Gevolgen: wat zijn de gevolgen van mijn klachten op mijn dagelijks leven (sociale relaties, werk, school, huishouden, vrije tijd)?

Het holistische model toegepast

Als we in Stacy’s situatie het holistische model toepassen, kunnen we tot de conclusie komen dat het niet zo gek is dat zij zich niet goed voelt. Kortgezegd:

1. Stacy is pas verhuisd (omgevingsfactoren) en heeft soms moeite te wennen aan nieuwe situaties (vaststaande factoren). 
2. Stacy vindt het onzin dat ze zich niet goed voelt (kernovertuiging/zelfbeeld: Ik ben zwak als ik me niet goed voel), ligt langer in bed en drinkt meer alcohol (coping). Ze zit in een nieuwe situatie en concludeert dat ze altijd moet wennen aan nieuwe situaties (leefregel: zie je wel, ik kan deze nieuwe situatie niet goed aan).
3. Haar nieuwe werk brengt nieuwe prikkels met zich mee (stressor). Ze belt regelmatig met haar zus om zich beter te voelen (beschermende factor). Stacy merkt dat ze langer in bed ligt en kan zich slecht concentreren op haar nieuwe werk (gevolgen).

Met behulp van de holistische theorie kun je meer structuur aanbrengen in de samenhang van klachten: vaak zorgt dit voor inzicht en een verklaring voor je psychische klachten.