Dromen of nachtmerries worden vaak gezien als iets dat we slechts passief ondergaan, maar we kunnen meer de baas zijn in dromenland dan we denken. Wil jij graag lucide leren dromen? Lees dan deze blog en wees jouw dromen de baas!

Wat zijn lucide dromen?

Wanneer we lucide dromen zijn we ons ervan bewust dat we dromen en kunnen we dus tot op zekere hoogte de droombeleving sturen. Om lucide dromen te begrijpen zal ik kort wat basisaspecten van de menselijke slaap bespreken. Onze slaapcyclus bestaat uit verschillende fases: drie non-rapid eye movement (NREM) fases en de rapid eye movement (REM) fase (dit heet zo omdat gedurende deze fase je ogen onder andere veel snelle kleine bewegingen maken). REM is de fase waarin je (lucide) droomt.

Leren om lucide te dromen

Heb je nog nooit een lucide droom gehad, maar lijkt het je wel wat om je droom te kunnen besturen? Goed nieuws! Praktisch iedereen blijkt lucide dromen te kunnen leren, maar motivatie en discipline zijn hierbij belangrijke voorwaarden! Hieronder bespreek ik vijf tips en technieken.

1. Kritische reflectie methode

Wanneer je overdag je omgeving kritisch gaat beschouwen alsof je niet zeker weet of je droomt of wakker bent, zal deze houding vroeg of laat ook overgedragen worden naar je dromen. In je droom neem je namelijk de droom werkelijkheid voor ‘echt’ aan. Wanneer  je kritisch je omgeving zou beschouwen, zou je het droom karakter ervan herkennen en lucide kunnen worden; je ervan bewust worden dat je droomt en je droom kunnen besturen. 

De meest gemaakte fout is dat veel mensen de controle van de kritische vraag van “Droom ik nu of ben ik wakker?” te oppervlakkig uitvoeren, omdat ze bij voorbaat al weten dat ze niet dromen. Je zal moeten doen alsof dit niet zeker is. Bekijk je omgeving eens goed. Zijn er bijzondere dingen op te merken? Woon je nog wel in dit huis? Verblijven er soms personen in je omgeving die je niet kent? Wat deed ik een kwartier geleden? Door deze laatste vraag te stellen kun je erachter komen of het wel mogelijk is dat je hier nu bent. Volgens wetenschapper den Blanken moet je de kritische vraag van “Ben ik nu wakker of droom ik?  zo’n 6 tot 10 keer per dag stellen. Het onderzoeken van je omgeving zal ongeveer één minuut moeten bedragen.

2. Registreer je dromen

Het is belangrijk dat je leert herkennen wanneer je precies aan het dromen bent, daarom moet je eerst de inhoud van je dromen kennen. Het is daarvoor wel nodig dat je je dromen onthoudt. Lastig, want vaak vergeten we direct waarover we hebben gedroomd. Het herinneren gaat makkelijker als je ’s ochtends als de wekker gaat, nog even in dezelfde houding blijft liggen. Probeer ook nog even aan niets te denken, in plaats van aan wat je nog moet doen voordat je de deur uit moet. Schrijf de herinneringen die nu boven komen meteen op, bijvoorbeeld in een speciaal droomdagboek, anders ben je ze zo weer kwijt. 

3. Voorbereiding op de nacht

Probeer voordat je gaat slapen je geest zo veel mogelijk tot rust brengen, zodat je helder en ontspannen de nacht in gaat. Je kunt daarvoor een vorm van meditatie of ademhalingsoefeningen kiezen die goed bij jou werken. Neem je vervolgens bewust voor om lucide te gaan dromen!

4. Medicatie en middelen

Uit onderzoek is gebleken dat (slaap)medicatie en middelen (bijvoorbeeld alcohol en drugs) het droomproces onderdrukken. Houd hier rekening mee indien je met je dromen aan de slag wilt gaan!

5. Tot slot

Last but not least, personen die zeer angstig zijn en/of moeilijkheden hebben met het uit elkaar houden van fantasie en werkelijkheid raad ik af om zonder deskundige begeleiding met het lucide dromen te beginnen.

Iedereen heeft ooit wel eens een nachtmerrie gehad. Een nare droom waaruit je plotseling wakker schrikt. Je hart slaat sneller, je zweet en je voelt je angstig. Soms duurt het even voor je je goed en wel beseft waar je bent en dat de droom geen realiteit is. Maar wat doe je wanneer diezelfde nachtmerrie steeds terugkomt? In dit artikel leg ik je een techniek uit die je kan helpen los te komen van de nachtmerrie. Deze techniek wordt regelmatig ingezet bij mensen die last hebben van een posttraumatische stress stoornis (PTSS) maar helpt ook bij terugkerende nachtmerries.

De betekenis van jouw nachtmerrie

Wetenschappers, filosofen en psychologen buigen zich al eeuwenlang over de duiding van dromen. Tegenwoordig gelooft men dat je tijdens je slaap dingen verwerkt die overdag gebeurd zijn. Wanneer je overdag getriggerd wordt op vroegere negatieve gebeurtenissen of wanneer je overdag akelige dingen meemaakt, kan het zijn dat je tijdens je slaap ook een nare droom krijgt. Maar omdat dit zo levensecht aanvoelt en daardoor veel angst oproept, verwerk je het niet. Integendeel, je angsten kunnen verder toenemen en je kan in een vicieuze cirkel terecht komen met vele slapeloze en onrustige nachten tot gevolg. Reden genoeg dus om een poging te wagen om van je nachtmerries af te komen!

Schrijf je nachtmerrie op

De techniek die ik wil belichten wordt ook wel Nightmare Rescripting genoemd, of het herschrijven van je nachtmerrie. Hij werkt zo:

Stap 1: een goed begin is het halve werk

Kies een rustig moment uit, pak iets om op te schrijven of maak een document op je laptop of pc. Bedenk eens hoe je nachtmerrie meestal begint. Schrijf dit eerste stukje op, maar stop met schrijven op het moment dat het akelig wordt. Dus, schrijf enkel het allereerste begin van je nachtmerrie op. Bijvoorbeeld: “Ik kom mijn woonkamer binnen, het is donker in de kamer. Wanneer ik naar de lamp loop voel ik een adem in mijn nek.” 

Het eerste stukje staat nu genoteerd, goed zo! Dit was meteen het moeilijkste stuk van de oefening.

Stap 2: jij bent de regisseur

Bedenk je nu dat jij de rol van filmregisseur hebt. Stel je voor dat je dat oude akelige script zou mogen herschrijven tot iets totaal anders. Een verhaal waarin jou niets overkomt, waarin er hulptroepen worden opgeroepen, waarin je kan wegvliegen of je belager kan verkleinen of kan bevriezen. Kortom, een verhaal waarin jij overleeft. Een verhaal waarin je niet als slachtoffer maar als survivor, of beter nog als held of heldin schijnt. Je mag alle fantasie gebruiken die je wilt. Je mag zelfs geweld gebruiken, en als je het te eng vindt om er alleen voor te staan, roep je hulp in van anderen. 

Denk even goed na over jouw vervolg. Zoek iets dat bij jou past, iets dat je voor je kan zien.

Sommige mensen vinden dit lastig en geven aan dat het niet lijkt te kloppen, dat het helemaal anders was, dat het te ver afstaat van de realiteit. Probeer jezelf dan gerust te stellen, ook nachtmerries gebeuren nu niet echt. Het zijn weerspiegelingen van vastzittende emoties of gedachten maar het staat je vrij om jouw nachtmerrie te herschrijven tot iets anders. Deze keer heb jij controle!

Stap 3: lees jouw verhaal

Wanneer je klaar bent met jouw verhaal, lees je het nog even na. Verzeker jezelf dat dit goed voelt. Dat je je krachtig en veilig voelt wanneer je je dit verhaal voorstelt.

Probeer dan nu elke avond een paar uur voor je gaat slapen het verhaal opnieuw te lezen, en leg wanneer je gaat slapen het (uitgeprint) blad met het nieuwe verhaal naast je bed. Mensen die dit hebben geprobeerd geven aan dat het lijkt alsof het brein het begin van een nachtmerrie detecteert en dan het nieuwe verhaal eraan vast breit. 

Blijf proberen

Werkt het niet of nog niet helemaal? Probeer het verhaal nog wat aan te passen of kijk of je het misschien net voor het slapen kan lezen. 

Heb je toch een nachtmerrie? Probeer dan, wanneer je daartoe in staat bent, het nieuwe verhaal opnieuw te lezen. Mensen die dit proberen merken vaak dat ze dan iets sneller terug in slaap vallen.

Hebben bovenstaande tips onvoldoende geholpen? Bespreek dit dan met je behandelaar. Mogelijk kan hij/zij de behandeling hier verder in ondersteunen of kan medicatie overwogen worden.

Sweet dreams…