Informatie en tips als iemand in je omgeving een depressie heeft

read

Wat is een depressie? 

Bij een depressie kunnen verschillende psychische en lichamelijke klachten horen. Deze klachten kunnen invloed hebben op gedachten en gedrag. Niet iedereen die last heeft van somberheid ervaart alle klachten of in dezelfde intensiteit. Wanneer de sombere periode langdurig aanhoudt, kan je meestal spreken van een depressie. Bij een depressie is er vrijwel altijd sprake van een sombere stemming en een verminderd plezier/interesse voor activiteiten die iemand normaal gesproken wel leuk vindt. Daarnaast zijn er vaak veranderingen in eetlust, slaappatroon, concentratie en zelfvertrouwen. Een minder voorkomende vorm is een Bipolaire Depressie. Hierin wisselt iemand depressieve periodes af met hele excentrieke periodes waarin diegene zich goed voelt, maar zich abnormaal gedraagt. Dat kan zich uiten in bijvoorbeeld middelengebruik of onbezonnen gelduitgaven. Zo’n abnormale periode wordt ook wel een manische episode genoemd.

Wat ervaart iemand met een depressie? 

Psychische klachten kunnen zijn: schuldgevoelens, gevoelens van waardeloosheid en machteloosheid, angst en huilen. Lichamelijke klachten kunnen zijn: vermoeidheid, geen/weinig eetlust, slecht slapen, droge mond, pijn, druk op de borst, duizeligheid, hartkloppingen. Gedachten en gedrag zou kunnen zijn: snel geïrriteerd, gedachten aan de dood, veel piekeren, veel dingen vergeten, besluiteloos zijn, trager reageren of nadenken en rusteloosheid. Je kunt je voorstellen dat de combinatie van bovenstaande klachten een zware last voor iemand kan zijn. Iemand met een depressie heeft vaak moeite met de dagelijkse dingen, zoals het huishouden, boodschappen doen en/of administratie bijhouden. Ook heeft iemand met een depressie vaak last van passiviteit en onderneemt dus weinig. Schuldgevoelens kunnen ook een grote rol spelen bij een depressie. Iemand voelt zich bijvoorbeeld een last voor de sociale omgeving. 

Wat heeft iemand met een depressie nodig?

Als partner, familielid of vriend kun je iemand met een depressie steunen. Luisteren en begrip tonen helpt. Door hulp aan te bieden op de gebieden waar iemand moeite mee heeft, kun je een waardevolle steun zijn. Ook kun je steun geven door bijvoorbeeld mee te gaan naar een gesprek met de huisarts of behandelaar. Overleg met de ander hoe je hem of haar het beste steun kunt bieden. Vraag bijvoorbeeld of hij/zij een terugvalpreventieplan heeft opgesteld tijdens zijn/haar behandeling en of je deze ook mag inzien. Zo kun je samen bespreken op welke signalen je kunt letten als het niet goed gaat met de ander. 

Wat kun je doen?

  • Ga het gesprek met elkaar aan, dat is een van de belangrijkste dingen. Het laat zien dat je betrokken bent en dat diegene bij je terecht kan.
  • Een gesprek met de huisarts of een behandelaar kan moeilijk zijn. Je kunt iemand steunen door mee te gaan als hij/zij daar behoefte aan heeft.
  • Steun zonder te oordelen of te veroordelen. Probeer dit met geduld en warmte te doen. Stimuleer en moedig de ander aan op een begripvolle manier.
  • Realiseer je dat de ander de regie in handen heeft en moet houden. Oefen niet te veel druk uit en neem de regie niet over, dat werkt averechts. Wees ook niet té meegaand. De ander kan moed putten uit jouw doorzettingsvermogen.
  • Lees meer over een depressie zodat je beter kunt begrijpen wat iemand doormaakt. Informatie kun je vinden in de Stemmingsklachten bibliotheek van NiceDay, op de website van MIND of Thuisarts
  • Voor mensen met een depressie is een dagstructuur erg belangrijk. Je kunt bijvoorbeeld helpen bij het maken van een dagindeling voor bepaalde activiteiten, zodat het gemakkelijker is om iets te ondernemen.
  • Help met de dagelijkse dingen als dat mogelijk en gewenst is. Dagelijkse taken, zoals boodschappen en het huishouden, kunnen soms een hele opgave zijn. 
  • Bij een depressie kunnen ook doodsgedachten of suïcidaliteit een rol spelen. Merk je dat dit bij jouw depressieve naaste speelt? Ga het gesprek erover aan en neem samen contact op met zijn/haar behandelaar, de doktersnachtdienst (vraag naar de crisisdienst) of 113 zelfmoordpreventie.

Wat kun je beter niet doen:

  • Probeer geen kritiek te geven. Dit kan iemand onzeker maken.
  • Probeer geen druk uit te oefenen terwijl de ander er nog niet aan toe is.
  • Probeer de ander niet te vertellen wat er fout is aan hem/haar of wat hij/zij fout doet. Geef dus ook geen preek of advies wat de ander wel of niet moet doen.
  • Probeer de problemen niet weg te praten. 
  • Probeer ook niet de rol van therapeut op je te nemen. 

Zorg goed voor jezelf

Als partner, familielid of vriend(in) ga je zelf ook door een zware tijd. Daarom is het belangrijk om goed voor jezelf te zorgen. Let op dat je zelf niet overbelast raakt in de zorg voor je naaste met een depressie. Het is niet gek als je het moeilijk vindt om te gaan met klachten van je naaste. Overbelasting kun je voorkomen door zelf genoeg leuke en ontspannende dingen te blijven doen en contact te houden met goede vrienden waar jij zelf je hart kunt luchten. Wordt het allemaal een beetje te veel? Dan kan de Depressielijn (088 – 505 43 34) van de Depressie Vereniging ook een luisterend oor bieden. Verder kan het helpen om praktische tools te bedenken die jou of je naaste kunnen helpen in bepaalde situaties, zodat je goed kan weten wat je op bepaalde momenten wel (en niet) kunt doen voor de ander.

 

Bronnen
MIND blue: Info en tips naasten depressie

Manja de Neef, Negatief Zelfbeeld, BOOM

PsyQ: wat kun je doen als naasten? 

MIND: depressie brochure naasten 

Thuisarts: hoe ondersteun ik iemand met psychische klachten? 

 

Continue reading about

Heb je vragen hierover? Stel je vraag aan je eigen professional. Geen verbinding met een professional? Stel je vraag hier